“Poort van de Zon, Poort van de Aarde, Poort van de Maan”: Een kunstwerk voltooit de metamorfose van de Grondelstoren in Anderlecht

Brussel, 14 oktober 2026 – In Anderlecht huldigen de Brusselse Gewestelijke Huisvestingsmaatschappij (BGHM) en de Anderlechtse Haard vandaag een artistieke ingreep van Michel Leonardi in die de inkomhallen en ontmoetingsruimten van het sociale wooncomplex Grondels nieuw leven inblaast.

Een kunstproject in het hart van de Grondels

Als markant voorbeeld van het sociale woonerfgoed in Anderlecht heeft de Grondelstoren recent een omvangrijke renovatie afgerond die over meerdere jaren werd uitgevoerd. Deze voorbeeldige transformatie werd overigens bekroond met de eerste Architectuurprijs Vlaanderen.  

Naast de renovatie van de gevels kreeg het Grondelscomplex ook een artistieke invulling in het kader van het 101e%-programma van de BGHM.

Het project, toevertrouwd aan kunstenaar Michel Leonardi, beslaat de drie inkomhallen van het gebouw en hun onmiddellijke omgeving. De kunstenaar ontwierp elke hal als een coherent, licht en kleurrijk geheel waarin meubilair, kleuren en verlichting in dialoog treden met de bestaande muurschilderingen “De Poorten van onze Wereld”. Deze werden gerealiseerd tussen 1975 en 1977 door het collectief Cuesmes 68 onder leiding van Edmond Dubrunfaut.

Leonardi’s interventie strekt zich eveneens uit tot de ruimten voor de hallen, die werden heringericht als echte ontmoetingsplaatsen. Opgevat als gedeelde buitensalons nodigen zij uit tot ontmoeting, ontspanning en uitwisseling tussen bewoners, en versterken zo de levenskwaliteit en de sociale cohesie in de wijk.

Binnenin sluiten de op maat gemaakte inrichting, het doordachte kleurgebruik en de nieuwe verlichting naadloos aan bij de wereld van de oorspronkelijke fresco’s en brengen zij deze nog sterker tot hun recht. Deze opmerkelijke kunstwerken zijn toe aan een restauratie. De BGHM en de Anderlechtse Haard onderzoeken momenteel deze mogelijkheid, die de laatste fase zou vormen in de herwaardering van dit emblematische wooncomplex.

Het 101e%-programma: investeren in levenskwaliteit

Dit project maakt deel uit van het 101e%-programma van de BGHM, dat inmiddels al 25 jaar bestaat.  

Het principe is eenvoudig: bovenop de middelen voor bouw- en renovatiewerken wordt een bijkomende investering voorzien om de leefomgeving van bewoners duurzaam te verbeteren en het samenleven in sociale woonwijken te versterken.

Deze “extra 1%” maakt uiteenlopende initiatieven mogelijk, zoals kunstwerken, de inrichting van collectieve en buitenruimten, de activering van gemeenschapslokalen, buurtvoorzieningen en projecten die ontmoetingen tussen bewoners bevorderen. Het programma omvat verschillende luiken: de artistieke 101e%-projecten, zoals het project dat vandaag in Grondels wordt ingehuldigd, maar ook de recreatieve 101e%-projecten en de collectieve 101e%-projecten.

In Anderlecht werden dankzij dit initiatief reeds verschillende projecten gerealiseerd, waaronder De Verzameltuin op de site Lennik-Klaver, evenals diverse artistieke en collectieve initiatieven in de Peterboswijk. In de Grondelstoren heeft het 101e%-programma niet alleen het vandaag ingehuldigde kunstproject mogelijk gemaakt, maar ook bijgedragen aan de inrichting van de gemeenschaps- en sportruimten op het gelijkvloers van het gebouw.

Met deze nieuwe realisatie bevestigen de BGHM en de Anderlechtse Haard hun overtuiging dat kunst, net als architectuur en gedeelde ruimtes, bijdraagt aan aangenamere, inclusievere en levendigere woonwijken.